MOTHER

Tùng Nguyễn

Khi xem phim Mother (Người Mẹ), lần đầu tiên tôi cảm thấy ranh giới thiện ác lại bị thách thức cực đại đến như vậy bởi vì bộ phim đã lột tả sâu sắc sự giằng xé đến tột độ của người mẹ, qua đó phản ánh rõ nét bản chất của con người là không hoàn hảo và vô minh. Tuy nhiên, Brian Tracy có nói “Hãy tìm kiếm điều tốt đẹp trong mọi người và mọi tình huống. Bạn hầu như sẽ luôn luôn tìm thấy.” (“Look for the good in every person and every situation. You’ll almost always find it.”). Tôi sẽ viết vài dòng suy nghĩ với tâm thế này.

 Mặc dù, trong buổi thảo luận sau khi xem phim, tôi đã mở một phiên tòa xét xử người mẹ giết hại ông lão già bán ve chai dưới góc nhìn phán xét tình người, chứ không phải của pháp luật. Tuy nhiên, có ai đủ dũng khí dám đứng lên một cách mạnh mẽ để kết luận rằng bà mẹ ấy là người xấu, là đại diện cho cái ác? Ai có thể bảo ông bán ve chai là người chính trực? Cuộc đối đầu giữa thiện ác không bao giờ chấm dứt. Nó là cái vòng luẩn quẩn đeo bám chúng ta, không buôn tha bất cứ một ai cả. Tôi cũng không có ý định đào sâu chi tiết của bộ phịm bởi tôi quan niệm hãy cứ thoải mái thưởng thức, cảm nhận và đánh thức những điều sâu kín của nội tâm. Thật sự để có được những sự hiểu biết sâu sắc ý nghĩa của từng cảnh phim mà đạo diễn Bong Joon Ho đưa vào thì đòi hỏi phải có óc phê bình điện ảnh chuyên nghiệp. Tôi không dự định làm điều này.

Sau khi xem xong bộ phim, trong đầu mỗi người chúng ta sẽ lẫn quẫn hai câu hỏi “Nếu tôi chính là cậu con trai Do Joon khù khờ đó, thì mẹ tôi có làm những việc giống như người mẹ trong phim hay không?”, “Nếu tôi là người mẹ ấy, liệu tôi có đủ tỉnh táo, sáng suốt để không phạm phải những sai lầm mà người mẹ đó đã làm để bảo vệ đứa con ngốc nghếch của mình hay không?”. Thú thật, bản thân tôi cũng không có câu trả lời bởi vì nếu chúng ta đặt mình vào bối xã hội Hàn Quốc lúc bấy giờ, liệu chúng ta có đủ tự tin để phán xét?. Thực ra, tôi thấy cả hai mẹ con họ rất đáng thương. Họ đều là nạn nhân của cuộc sống bị dồn ép, bất công, ngột ngạt và bí bách. Khi cuộc sống có quá nhiều điều khó khăn, phải oằn lưng chống đỡ bao đau thương, trở nên bế tắc không còn đường thoát thì lãng quên cũng là một liều thuốc hữu hiệu. Giống như bao người khác, người mẹ ấy cũng vậy. Tôi cảm thấy thông cảm với hành đồng tự châm cứu để giải thoát mình của người mẹ ở cuối phim, vui vẻ lạc quan trong bi quan, ám ảnh cùng cực quãng đời còn lại.

Tôi cảm nhận sâu sắc tình mẫu tử thuần khiết từ cử chỉ, ánh nhìn cho đến hành động của người mẹ. Dẫu cho cả thế giới quay lưng, nhưng bà vẫn một lòng tin tưởng đứa con ngốc nghếch của mình. Xuyên suốt bộ phim, người mẹ luôn quả quyết “con tôi không bao giờ giết người”. Tình yêu thương của bà thật kiên định, nhưng dần trở nên bất lực và vô định. Phân cảnh người mẹ gặp người chịu tội thay cho con mình cho thấy sự giằng xé tột độ trong bà bởi vì cậu bé kia cũng thiểu năng, cũng ngờ nghệch, cũng khù khờ. Bất hạnh hơn cả Do Joon, cậu còn không có cha lẫn mẹ. Cậu không kêu gào, không một lời oán trách, chỉ lặng lẽ nói một câu duy nhất “đừng khóc”. Có lẽ, cũng giống như Do Joon, cậu cũng không biết vì sao mình lại bị bắt, chỉ biết mình làm đều đó vì tình yêu. Cuối cùng, người mẹ vẫn chọn cách che dấu tất cả tội ác của mình cũng giống như cách bà che đậy nước tiểu của Do Joon ở trạm xe bus. Thiết nghĩ, mỗi chúng ta đều mang trong mình “phần con” và “phần người”. Chúng cũng không ngừng tranh đấu, lấn át lẫn nhau như cái thiện và cái ác. Quan trọng hơn cả vẫn là cần phải tỉnh táo, sáng suốt, để minh định và giữ cho cái thiện luôn chiến thắng trong trái tim mỗi người.