CÁNH ĐỒNG BẤT TẬN

Tùng Nguyễn

Tôi tình cờ đọc tập truyện ngắn “Cánh đồng bất tận” của Nguyễn Ngọc Tư sau khi được một người bạn giới thiệu. Đã đọc nhiều lần nhưng mỗi lần đọc tôi như tìm thấy một chất men say, càng uống càng say mà càng say thì lại càng muốn uống. Bằng một giọng văn đậm chất người Nam Bộ, tác phẩm như cất lên tiếng bi thương, xót xa, như nghẹn nơi cổ họng của những mảnh đời éo le. Họ nghèo khổ, ít học. Họ hiểu về cuộc sống đơn giản, cách suy nghĩ và hành xử cũng đơn giản. Nhưng cho dù ở bất kỳ hoàn cảnh khắc nghiệt, cùng cực nào thì ở họ đâu đó vẫn lấp lánh tình người, tính hướng thiện và sự cảm thông. Tôi nhớ có đoạn hai chị em Nương và Điền tìm hiểu cách sống của bầy vịt “thế giới của vịt mở ra, không ghen tuông, hờn giận, chắc tại cái đầu vịt nhỏ quá nên chỉ đủ cho yêu thương”. Những câu chuyện đời thường rất đáng yêu nhưng sự đáng yêu ấy sao cứ thấy đau lòng quá. Họ cố gắng thoát ra nhưng không tài nào vươn lên khỏi sự an bài của số phận. Tuy nhiên, thay vì hờn trách, câm thù cho mảnh đời đầy bi kịch, tàn nhẫn đối với mình, thì Nương luôn hướng về một ngày mai tươi sáng hơn “đứa bé không cha nhưng chắc chắn được đến trường, sẽ tươi tỉnh và vui vẻ sống đến hết đời”.

Rốt cuộc, trước mắt họ lại chính là những cánh đồng bất tận – những cánh đồng không tên không tuổi nhưng là chứng nhân cho muôn vàn bi kịch của những kiếp người mỏi mòn nơi đây. Đó chính là điều làm tôi cảm thấy phải suy ngẫm.